امام علی (ع) می فرماید
۞ هر کس از خود بدگویی و انتقاد کند٬خود را اصلاح کرده و هر کس خودستایی نماید٬ پس به تحقیق خویش را تباه نموده است. ۞
Thursday, 29 October , 2020
امروز : پنج شنبه, ۸ آبان , ۱۳۹۹ - 13 ربيع أول 1442
شناسه خبر : 923
  پرینتخانه » دسته مطالب اسلایدری, سیاسی, یادداشت تاریخ انتشار : ۰۷ آذر ۱۳۹۸ - ۲۲:۳۲ | | ارسال توسط :

چالش ها و بحران های پیش روی اصلاح طلبان در انتخابات پیش رو

در آستانه ی انتخابات مهم مجلس شورای اسلامی، اصلاح طلبان به عنوان یکی از جناح های اصلی سپهر سیاسی کشور دچار چالش های اساسی هستند که در وضعیت و میزان توفیق آنان در انتخابات و جلب آراء مردم تاثیر بسیاری گذاشته است. در این یادداشت به بررسی و مرور این چالش ها می پردازیم.

چالش ها و بحران های پیش روی اصلاح طلبان در انتخابات پیش رو

چالش ها و بحران های پیش روی اصلاح طلبان در انتخابات پیش رو

 

در آستانه ی انتخابات مهم مجلس شورای اسلامی، اصلاح طلبان به عنوان یکی از جناح های اصلی سپهر سیاسی کشور دچار چالش های اساسی هستند که در وضعیت و میزان توفیق آنان در انتخابات و جلب آراء مردم تاثیر بسیاری گذاشته است. در این یادداشت به بررسی و مرور این چالش ها می پردازیم.

چالش تحریم یا عدم تحریم

عده ای از اصلاح طلبان معتقد به تحریم انتخابات هستند. این گزینه طرفداران زیادی در بدنه اصلاحات ندارد. اصلاح طلبان از این رویکرد در سال ۹۰ تجربه ی تلخی داشتند و در سال ۹۲ تصمیم به برگشت از گرفتند. منتقدان این طرح اتخاذ رویکرد تحریمی را یک رویکرد بی هدف و آسیبی بزرگ برای آینده ی جریان اصلاحات می دانند. ضمن اینکه پس از آشتی اصلاح طلبان با انتخابات در سال ۹۲، برگشت به آن یک اقدام زیکزاکی ست که آنان را دچار بلاتکلیفی و تناقض نشان می دهد و بر بی اعتمادی بدنه می افزاید.

چالش حضور مشروط یا غیر مشروط

این چالش از جدی ترین دوراهی های اصلاح طلبان است؛ مشارکت مشروط به تایید صلاحیت گزینه هایشان توسط شورای نگهبان. سعید حجاریان از کسانی ست که معتقد به حضور مشروط است. وی می گوید:«شاید عبور مقطعی از انتخابات رویکرد مناسبی باشد اما نیاز به‌ترویج آن نیست؛ اگر شرایط فراهم نشد با ذکر دلایل از خیر انتخابات می‌گذریم، همین!»

مصطفی تاجزاده می گوید: «اگر شورای نگهبان صلاحیت و پلتفرم کسانی را که فتنه‌گر خوانده می‌شوند، تأیید کرد، پروژه انتخابات را پیش می‌بریم. در غیر این صورت آن را تحریم می‌کنیم و با مردم تحریم‌کننده هماهنگ می‌شویم.»

عبدالله ناصری با ادبیات لمپنیسم، مخالفان با حضور مشروط را اینچنین مورد لطف قرار می دهد: «اصلاح‌طلبان باید بپذیرند اگر شرکت در انتخابات را مشروط نکنند، نزد جامعه مدنی و مردم به عنوان نامردان و پفیوزهای سیاسی قلمداد خواهند شد.» و البته از لزوم مطرح کردن شرایط معقول سخن می گوید:« بنابراین شرایط تاریخی اینگونه است که اصلاح‌طلبان نباید تنور انتخابات را برای جریان مقابل گرم کنند بلکه باید شرایط معقول بگذارند.»

میرلوحی عضو شورای شهر تهران می گوید کف انتظار مردم از اصلاح طلبان حضور مشروط در انتخابات است. اما در مقابل سید محمد خاتمی  که  پیشتر به نظر می رسید با حضور مشروط موافق است، چندی قبل تاکید کرد نباید اصل انتخابات را زیر سوال برد و شرکت در انتخابات فداکاری و ازخودگذشتگی ست. محمدرضا عارف نیز طرفدار حضور بی قید و شرط در انتخابات است. این چند دستگی اصلاح طلبان را در بزرگترین چالش سال های اخیر قرار داده است.

منتقدان حضور مشروط در انتخابات معتقدند این رویکرد برای این است که اصلاح طلبان حاضر به پذیرش اشتباهات گذشته ی خود نیستند.

چالش حضور مستقل یا غیرمستقل

در انتخابات ۹۲ و ۹۴ اصلاح طلبان با حمایت و ائتلا ف با اعتدالیون و حسن روحانی به صحنه آمدند. اما در انتخابات پیش رو ائتلاف یا عدم ائتلاف به چالش پر بحثی بین اصلاح طلبان تبدیل شده. محسن رهامی روحانی اصلاح طلب و نماینده سابق مجلس می گوید جریان اصلاحات به تنهایی نمی تواند از عهده ی معضلات برآید و هنوز نباید خرج خود را از جریان اعتدال جدا کند. اما بسیاری از اصلاح طلبان این ائتلاف را ضربه ی بزرگی به اعتبار اصلاحات می دانند. عارف از مخالفان سرسخت ائتلاف حتی در صورت پر نشدن لیست هاست. این دسته حمایت از روحانی را عامل ضربه سختی به اصلاحات می دانند. به قول حجاریان «امروز برخی از مردم می‌گویند شما گفتید به روحانی رأی بدهید تا شرایط بسامان شود اما این‌طور نشد فلذا دیگر با طناب شما به چاه نمی‌رویم.» وی به عنوان حرف آخر درباره ائتلاف گفته: «در پایان باید گفت خاتمی ‌و هرکسی دیگر باید با وسواس بیشتری استراتژی‌شان را انتخاب کنند و آبروی خود را خرج هر کس و هر نوع انتخابی نکنند تا سرمایه اصلاحات هدر نرود.»  کارگزاران از سردمداران این رویکرد هستند.

اما در مقابل هم کسانی مثل «عبدالله ناصری»، فعال سیاسی اصلاح‌طلب ائتلاف با روحانی را تا حدی ضروری دانسته که  گفته اگر هر اصلاح‌طلبی راهبرد اصلی که حمایت قاطع از روحانی و انتقاد  از نهادها (که اصلاح طلبان مدعی هستند مانع اجرای سیاست های دولت هستند) است را کنار بگذارد، در زمین جبهه پایداری و رادیکال‌های اصولگرا بازی کرده است. به همین جهت اصلاح‌طلبان و بیش از همه آقای روحانی و دولتمردان وی، باید مراقب باشند و تلاش کنند نتیجه انتخابات مجلس ۹۸ به مجلس هفتم و هشتم و نهم شباهت یابد و حتما باید تلاش کنند نتیجه سال ۱۴۰۰ هم دولت، سال ۱۳۸۴ احمدی نژاد نباشد.

بحران احراز صلاحیت

افرادی که بعنوان چهره های شاخص اصلاح طلب شناخته می شوند، به خاطر سوابق خود نگرانی بسیاری از بابت رد صلاحیت دارند. خیلی از شخصیت های اصلاح طلب دارای سوابق مشارکت در فتنه ۸۸، محکومیت، مسایل اقتصادی و یا حتی اخلاقی هستند. اما کسانی همچون مصطفی تاجزاده سعی می کنند با کتمان این سوابق، حاکمیت را متهم به اعمال سلیقه در انتخابات نمایند. تمرکز بیش از حد چهره های اصلاح طلب برمساله ی نظارت استصوابی موجب انتقاداتی از سوی بدنه نخبگان و جوانان اصلاح طلب به سران آن شده. آنان معتقدند نظارت استصوابی بهانه ای شده تا بزرگان اصلاح طلب اشتباهات خود را پشت آن مخفی کنند.

فاطمه راکعی از چهره های اصلاح طلب از لزوم گفتگو با شورای نگهبان در باره تایید صلاحیت افراد شاخص اصلاحات در انتخابات مجلس یازدهم سخن گفته.

چالش کارآمدی
در انتخابات ۹۴ پس از پیروزی ۴۲ درصدی لیست امید در انتخابات مجلس وانمود شد این پیروزی اصلاح طلبان است. همینطور پس از پیروزی روحانی در انتخابات ۹۶ که با حمایت تمام قد اصلاح طلبان شکل گرفت، اصلاح طلبان سرمست بازگشت به قدرت بودند. اما چندی بعد با عملکرد ضعیف و فوق ضعیف لیست امید در مجلس و دولت روحانی، اصلاح طلبان با چالش بزرگ کارآمدی روبرو شدند. آنان سعی کردند با بهانه هایی از زیر این بار شانه خالی کنند و بگویند گزینه های لیست را ائتلاف از سر ناچاری چهره های اصلاح طلب با اعتدالیون و اصول گرایان حامی برجام بود. و یا بنا را بر ابراز پشیمانی از رای به روحانی و برائت از دولت وی بگذارند. اما واقعیت این است که عملکرد دولت و لیست امید بعنوان عملکرد اصلاح طلبان در ذهن مردم نقش بسته و اعترافات صریح حجاریان نشان دهنده ی شکست این راهبرد است. مصطفی کواکبیان، دبیرکل حزب مردم سالاری و عضو فراکسیون امید، نیز در گفتگویی با انتقاد از عملکرد دولت تاکید کرد:«اکنون در اجتماع می‌روم خجالت می‌کشم که بگویم حامی سرسخت این دولت بودم..»

لیست امید پس از نزدیک چهار سال فاقد دستاورد مشخصی برای معرفی به مردم است و دلیل اصلی آن بی برنامگی، سیاسی کاری و دنبال نکردن طرح هایی برای گره گشایی از مشکلات مردم بود. همچنین حواشی در مدیریت شهرداری ها و شوراهای اصلاح طلب، فسادهای اقتصادی و اخلاقی برخی چهره های موسوم به اصلاح طلبی، شعار زدگی … موجب شده بسیاری از استراتژیست های اصلاح طلب پایگاه اجتماعی خود را در حال سقوط ببینند. محمدرضا تاجیک، مغز متفکر جریان اصلاحات، درباره ی ناکارآمدی دولت گفت: «افکار عمومی جامعه ما میان دولت و جریان اصلاح‌طلبی چندان تفکیکی قائل نمی‌شود. هزینه ناکارآمدی دولت خواه‌ناخواه بر جریان اصلاح‌طلبی بار می‌شود و جریان اصلاحات نمی‌تواند خودش را مصون بداند. تردیدی ندارم فضای افول مقبولیت و مشروعیت جریان اصلاح‌طلبی تا حدود زیادی متأثر از همین کژکارکردی دولت درمدیریت اجرایی کشور است.»

همچنین سهیلا جلودارزاده نماینده ی اصلاح طلب مجلس گفت:« با کارنامه ضعیف اصلاح‌طلبان در مجلس و دولت، بعید است بتوان دوباره از مردم رأی گرفت.»

بحران فقدان رهبری مشخص

سعید حجاریان درباره فقدان رهبری در اصلاحات می‌گوید: «اصلاح‌طلبان برخلاف اصولگرایان چندان قیم‌پذیر نیستند و هر کدام‌شان، ایده و عقیده مستقل دارند. این ایده‌ها بعضاً سالم و بعضاً با اغراض سیاسی آمیخته است و بخشاً با آلودگی‌هایی همراه است».  در حال حاضر اصلاح طلبان رویه منسجمی ندارند و هرگروهی ساز خود را کوک می کند و هماهنگی در این زمینه وجود ندارد. عده زیادی از اصلاح طلبان به خاتمی و عارف بابت سکوت هایشان معترضند و معتقدند نه استراتژی مشخصی در حال پیگیری ست؛ نه موضع و پاسخگویی نسبت به دولت روحانی و مجلس دهم از سوی سران اصلاحات دیده می شود. همین عدم پاسخگویی و عدم شفافیت موجب ریزش شدید در بدنه ی اصلاح طلبی شده است. بحران کارآمدی نیز موجب شده دیگر حنای «تَکرار»های خاتمی برای طرفداران اصلاحات رنگی نداشته باشد. جوانان اصلاح طلب نیز می گویند اگر بزرگان اصلاحات نقدهای بدنه اصلاح‌طلبی را نپذیرند، جوانان با آنها همراهی نخواهند کرد.

نویسنده : رها عبداللهی
به اشتراک بگذارید
تعداد دیدگاه : 1
  1. درود بر شما بسیار عالی. ان‌شاء‌الله روشنگری ها باعث بشه جریان های سیاسی خالص بشن و همراه با رشد ما مردم نخبگان سیاسی کارآمدی رو در آینده این مملکت شاهد باشیم.

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.